Wydatki na spotkania z kontrahentem w restauracji można wrzucić w koszty PIT lub CIT. Przedsiębiorcy nie muszą się już obawiać rozliczania w firmie wydatków na obiady z kontrahentami
Na obiad nie chodzi się w stroju plażowym, na kolację obowiązuje strój wieczorowy - mówi pani Agnieszka. Potwierdza to pani Katarzyna Permoda z położonego w pasie nadmorskim hotelu Mera Spa w Sopocie, w którym funkcjonują dwie restauracje: Mera Brasserie i Pescatore. - W obydwu naszych restauracjach obowiązują umowne zasady dress code.
Składniki 4 porcje Filety drobiowe 500 g filetu kurczaka 2 łyżki oliwy 1 łyżka masła 1 łyżka mąki 125 ml bulionu np. z kostki Sos chimichurri szklanka listków natki pietruszki 2 ząbki czosnku 4 łyżki oliwy extra 1 łyżka suszonego oregano 1 łyżka białego octu winnego lub jabłkowego 1 mała papryczka chili
Vay Tiền Nhanh Ggads. fot. Adobe Stock Tani obiad nie musi być nudny. Jeśli twój budżet domowy jest ograniczony, bądź bardziej kreatywna. Kluczowe jest bowiem łączenie ze sobą odpowiednich składników i przypraw. Zapiekanki makaronowe i ziemniaczane, makarony, a nawet kotlety z ziemniaków (kotlety ruskie) nie są drogimi daniami, a są smaczne, sycące i bardzo pożywne. Oszczędzanie nie jest łatwe, zwłaszcza gdy ceny żywności nieustannie rosną. Jeśli chcesz przygotować tanie i smaczne danie obiadowe, z pewnością przyda ci się nasz zbiór przepisów. Znajdziesz w nim 30 pomysłów na niedrogi obiad. Jak ugotować tani obiad? Jednym z najtańszych dań obiadowych są zupy i dania jednogarnkowe z ziemniakami. W niektórych przypadkach koszt porcji nie przekracza nawet 2 zł. Tani obiad może się również składać z mięsa - pierś z kurczaka czy indyka nadal jest w rozsądnych cenach - koszt porcji może być niższy niż 4 zł. Jeśli chcesz przyrządzić smaczny i tani obiad, w sklepie zamiast importowanych produktów wybieraj sezonowe warzywa i owoce. Chociaż ich największy wybór jest latem i wiosną, zimą i jesienią także znajdziesz coś dla siebie. Warzywa korzeniowe, kapustne oraz dynie są dostępne przez cały rok, a dostarczają wielu potrzebnych składników odżywczych. Kolejna zasada taniej kuchni to recykling – z obierek warzyw przyrządź bulion. Z warzyw z rosołu możesz za to przyrządzić pyszny pasztet lub farsz do mięsa. Mięso z gotowania wywaru doskonale nada się do pysznych pierogów. W ten sposób nie tylko oszczędzisz parę groszy, ale i znacznie zredukujesz ilość wyrzucanych przez siebie śmieci. Idea zero waste pełną parą! Mniej znaczy więcej – dlatego nie kupuj tysiąca produktów do jednego dania. Zamiast tego zajrzyj do kuchennych szafek i pomyśl, czy możesz zastąpić jakiś składnik czymś, co masz już w domu. W ten sposób również ograniczysz odpady i nie kupisz niepotrzebnych rzeczy! Zawsze miej w domu kaszę, suche rośliny strączkowe i paczkę mrożonych warzyw. Z tych składników zawsze przyrządzisz pyszny wegetariański posiłek dla całej rodziny. Nikt nie pomyśli, że wydałaś na niego zaledwie kilka złotych. Pamiętaj, że na ich smak ma wpływ to, jak je przechowujesz. I najważniejsze - nie oszczędzaj na przyprawach. Najprostsze danie, jak np. kasza z warzywami czy zwykłe pieczone ziemniaki, odpowiednio doprawione, mogą smakować jak z najlepszych restauracji. 30 przepisów na tani obiad:
Pizzeria, kawiarnia, a może manufaktura lodów naturalnych? Prowadzenie własnego lokalu to marzenie wielu osób. Niestety biznes gastronomiczny może okazać się prawdziwym polem minowym. Pozornie prosta działalność wiąże się z rozmaitymi przeszkodami i pułapkami, w które łatwo wpaść, gdy przedsięwzięcia nie poprzedzimy drobiazgowymi przygotowaniami. Na co powinniśmy zwrócić uwagę przystępując do przekuwania marzeń w rzeczywistość? Wprowadzenie w życie snu o założeniu własnej restauracji należy poprzedzić szczegółowym planem. Bez niego możemy być wręcz pewni fiaska. Bez względu na to, czy mówimy o kameralnej kawiarni na kilka stolików, lodziarni z okienka czy luksusowej restauracji – niezbędne jest sprecyzowanie oczekiwań, analiza rynku i sporządzenie prognozy na przyszłość. Etapy otwarcia restauracji: Tak, jak wspomnieliśmy, podstawą jest dobry plan. Rozpoczynając jakąkolwiek działalność biznesową, należy przede wszystkim określić sposób jej finansowania. Czy start lokalu będzie możliwy dzięki naszym własnym środkom? A może potrzebujemy inwestora? Aby podjąć właściwą decyzję w tym aspekcie, niezbędna jest szczegółowa analiza kosztów, jakie nas czekają, a także swoich zasobów. W jaki sposób możesz sfinansować swoją restaurację? Źródło finansowania W przypadku, gdy przeprowadzona analiza wykazała, że nasze własne środki pozwolą na realizację marzenia o lokalu gastronomicznym, nie musimy się martwić o zdobycie inwestowania zewnętrznego. Należy jednak pamiętać, że gastronomia jest branżą obarczoną sporym ryzykiem. Pompowanie całych oszczędności w lokal, stawianie wszystkiego na jedna kartę, może się okazać zgubne w skutkach. Zważmy, że restauracja, bar czy kawiarnia rzadko przynoszą profity natychmiast po otwarciu. Być może warto jednak poszukać środków zewnętrznych? Oto kilka sposobów na to, jak sfinansować restaurację: Kredyt Możemy zdecydować się na pożyczkę z banku lub skorzystać z inicjatywy Jeremie skierowanej do osób, które startują z działalnością gospodarczą. Fundusze unijne Istnieje kilka programów Unii Europejskiej, dzięki którym możemy zdobyć środki na sfinansowanie gastronomii. Co prawda skorzystanie z nich wymaga wypełnienia wielu dokumentów i cierpliwości (na pieniądze trzeba czekać nawet kilkanaście miesięcy), ale jest to niewątpliwie wielka szansa dla młodych firm. Dotacje państwowe Osoby uruchamiające pierwszą działalność gospodarczą mogą także skorzystać z dofinansowania rządowego, chociażby w ramach programów aktywizujących osoby bezrobotne. Inwestor niezależny Na rynku znaleźć można szereg podmiotów oferujących dofinansowanie lokalu gastronomicznego, a także świadczących usługi doradcze. Pamiętajmy jednak, by dokładnie sprawdzić potencjalnego inwestora i przeanalizować wszelkie za i przeciw wejściu w taką współpracę. Trzeba mieć świadomość, że każda z form finansowania ma swoje wady i zalety. Nikt nie da nam swoich pieniędzy ot tak, bez żadnych oczekiwań. Każdy inwestor – czy to Unia, czy przedsiębiorstwo prywatne – będzie oczekiwać spełnienia całego szeregu warunków. Warto być na to przygotowanym i uważnie czytać wszelkie zapisy w umowach i zobowiązaniach. Sporządź plan biznesowy Jak wspomnieliśmy określenie źródła finansowania wymaga prognozowania kosztów i zysków. Uporządkowanie i zapisanie w sposób przejrzysty wszelkich danych niezbędnych do rozpoczęcia działalności, umożliwi klarowną ocenę sytuacji. Z tego względu niezbędne jest wykonanie biznesplanu. Dokument ten pozwoli nam nakreślić sposób działania, a także wydajnie gospodarować budżetem. Plan biznesowy jest niezbędny w sytuacji, gdy źródłem naszego finansowania są podmioty zewnętrzne (fundusze unijne, inwestor, bank). Wówczas jego struktura powinna dokładnie odpowiadać wytycznym, a zawartość – być w najwyższym stopniu szczegółowa. Co powinien zawierać biznesplan? Streszczenie – to miejsce przywita oko czytającego w pierwszej kolejności. Dlatego bardzo ważne jest, by przyciągnęło je na dłużej. Warto umieścić tu atrakcyjne podsumowanie zawartości dokumentu, wyłuskując najistotniejsze elementy w sposób przejrzysty i łatwy przedsiębiorstwa – powinna zawierać nazwę, dane adresowe, nazwiska właścicieli i czas rozpoczęcia działalności, a także krótki opis misji, osiągnięć i produktu lub usługi – tu przedstawiamy przedmiot naszej wewnętrzne – w tym miejscu opisujemy zasoby ludzkie, ich wzajemne zależności oraz sposób zewnętrzne – tu umieszczamy wyniki analizy rynku i i sprzedaż – w tej sekcji opisujemy, w jaki sposób zamierzamy generować działania – zawierać powinien harmonogram realizacji poszczególnych etapów przedsięwzięcia (najlepiej w perspektywie 5 lat)Analiza finansowa – w tej części przedstawiamy zestawienie kosztów, planowanych przychodów, SWOT (analiza zysków i strat) – dodatkowe dokumenty, mogące się przydać do uzyskania finansowania (wszelkie tabele, raporty). Plan biznesowy sporządzany na własny użytek może być mniej szczegółowy, jednak bezwzględnie należy go przygotować i zawrzeć w nim wszelkie informacje niezbędne do realizacji przedsięwzięcia. Pozwoli nam to kontrolować sytuację i na bieżąco korygować błędy. Przeanalizuj rynek Wspomniane w planie biznesowym rozeznanie w rynku jest niezwykle istotnym elementem, od którego powinniśmy zacząć projektowanie biznesu. Brak znajomości trendów i niedoinformowanie w kwestii popytu może nas wiele kosztować. Musimy wiedzieć, jaka działalność przynosi zyski, z jakimi konkurentami przyjdzie się nam mierzyć i czego oczekują klienci. Określ, jaka powinna być lokalizacja punktu gastronomicznego Wybierając miejsce dla naszego zakładu, warto zwrócić uwagę nie tylko na to, czy w danej okolicy istnieją już podobne podmioty, ale także na szereg innych czynników. Wśród nich wymienić należy odległość od centrum miasta, łatwość dojazdu, a także to, jaką opinię ma dana okolica. Charakter lokalu musi odpowiadać klimatowi dzielnicy czy miasta. Trudno oczekiwać, że klient luksusowy uda się do naszej restauracji, jeśli usytuowana zostanie w miejscu, które nie cieszy się prestiżem. Drugim aspektem dotyczącym miejsca, w którym rozpoczniemy swój biznes, jest sam lokal. Możemy go wynająć, kupić bądź zbudować od podstaw. Należy oszacować, która z opcji jest najbardziej opłacalna i przyniesie nam największe korzyści w krótkim i długim terminie. Wybierz i przeszkol personel To ludzie tworzą biznes. Bez względu na to, ile środków zainwestujemy w dekorację wnętrz, wyposażenie, lokalizację i udogodnienia dla klientów, brak kompetentnej załogi zaowocuje stratami. Dobrze wyszkolony, zgrany zespół, który lubi swoją pracę i zna zasady obsługi klienta jest w stanie zrekompensować niedostatki w pozostałych sferach. Z tego względu w analizie finansowej warto umieścić koszty warsztatów dla personelu – zarówno pracującego w sali konsumenckiej, jak i na zapleczu. Rynek oferuje coraz bardziej zaawansowany sprzęt gastronomiczny, którego obsługa związana jest z koniecznością przeszkolenia załogi. Dzięki temu zmniejszymy ryzyko wypadków, a także zwiększymy poziom wykorzystania potencjału urządzeń. ZUS, Sanepid i inne Uruchomienie lokalu gastronomicznego wymaga spełnienia wymogów rozmaitych instytucji państwowych. Sanepid może zablokować nasz biznes już na samym starcie, dlatego niezwykle istotne jest, by już na etapie projektowania zadbać o to, by zakład odpowiadał standardom formalnym. Jeśli nie mamy pewności, jak to zrobić, skorzystajmy z pomocy firm, które oferują kompleksową obsługę gastronomii. Poza Sanepidem, nasz zakład zostanie oceniony przez Państwowego Inspektora Budowlanego, lokal musi spełniać także wytyczne BHP, dlatego pamiętajmy o zaopatrzeniu go w stosowne gaśnice, umieszczeniu odpowiednich oznaczeń i zadbaniu o szlaki ewakuacyjne. W przypadku, gdy chcemy oferować klientom alkohol – musimy zdobyć stosowne pozwolenie. Kto wydaje koncesję na alkohol? Przyszły właściciel restauracji powinien ubiegać się o przyznanie jej u zarządcy miasta (wójta, burmistrza lub prezydenta). Zatrudnianie pracowników to kolejna sfera związana z szeregiem formalności. Pamiętaj, że musisz odprowadzać składki do ZUS, zadbać o wymagane prawem badania wstępne i okresowe, a także upewnić się, że współpracujesz z nimi w oparciu o dobrze skonstruowane umowy. Zadbaj o profesjonalny projekt zakładu gastronomicznego Jak już wspomnieliśmy, każdy lokal gastronomiczny musi spełniać szereg wymogów formalnych. Dla osób bez doświadczenia schody zaczynają się już na etapie koncepcyjnym. Bez względu na to, czy budujemy zakład od podstaw, czy jedynie modernizujemy istniejące już wnętrza, musimy sporządzić projekt technologiczny zaplecza gastronomicznego. Czym jest ten dokument? W skrócie stanowi dokładny spis wskazówek dotyczących rozmieszczenia pomieszczeń i ich ilości, a także wyposażenia gastronomicznego wraz z przyłączami do sieci wodno-kanalizacyjnej, gazowej i energetycznej. Projekt gastronomiczny zawiera również rysunki techniczne, dzięki którym prowadzenie wszelkich prac instalacyjnych, montażowych i budowlanych jest znacznie prostsze. Co więcej, dobrze skonstruowany projekt technologiczny restauracji zostanie bezproblemowo zaakceptowany przez Sanepid, a to znacznie przyspieszy otwarcie restauracji, baru czy kawiarni. Z tego względu warto powierzyć to zadanie specjalistom. Błędy na etapie projektowym opóźniają inwestycję i przynoszą straty finansowe. Przemyśl wyposażenie gastronomiczne Jakie wyposażenie do restauracji? To pytanie spędza sen z powiek wielu adeptom gastronomii. W związku z tym, że rynek oferuje naprawdę bogaty wybór urządzeń, w którym łatwo się pogubić, warto przygotować dokładny spis tego, co będzie nam bezwzględnie potrzebne. Bez jakich sprzętów nasza restauracja nie może się obejść? O tym zdecyduje karta dań. To na podstawie rodzaju posiłków, jakie zamierzamy serwować, powstaje spis urządzeń. Kiedy wiemy już, co i jak chcemy gotować, warto pamiętać o tym, by zakupione przez nas urządzenia objęte były gwarancją i opieką serwisową. Bardzo istotna jest także możliwość dowozu i montażu sprzętu przez sprzedawcę. Zaplanuj kartę dań Planując menu należy zadać sobie kilka ważnych pytań: Co oferuje lokal moich marzeń? Zakładamy, że lokale gastronomiczne otwierają pasjonaci – miłośnicy smaków czy szefowie kuchni. Aby biznes przynosił nam nie tylko profit, ale i przyjemność, warto w menu umieścić dania, które cenimy, jako konsumenci. Kto będzie moim klientem? Kiedy już wiemy, co chcielibyśmy oferować, warto zastanowić się, na jakich klientów liczymy i na tej podstawie skorygować swoje plany. Bywa, że restauratorzy mają dziesiątki pomysłów na potrawy i całą tę masę próbują wcisnąć do jednej karty. Jakie są konsekwencje? Po pierwsze: menu ze zbyt dużą możliwością wyboru zwyczajnie męczy konsumentów, po drugie: taka karta wymaga zapewnienia wielu zasobów surowcowych, a to podnosi koszty prowadzenia restauracji. Co jest teraz w trendach? Warto umieścić w menu pozycje, które aktualnie cieszą się dużym zainteresowaniem. Pamiętajmy jednak, że karta dań musi być spójna i oddawać charakter lokalu. Umieszczanie w niej na siłę potraw i napojów, które kompletnie odbiegają od obranego stylu mija się z celem. Czy będę mieć dostęp do surowców? Pamiętajmy o sezonowości surowców. Co prawda obecnie możemy sprowadzić wszystko, co tylko chcemy, choćby z drugiego końca świata, warto jednak mieć na uwadze jakość poszczególnych składników o określonej porze roku, a także koszty takich zakupów. Pamiętajmy również o graficznej formie przedstawienia listy potraw. Nieatrakcyjne, nieczytelne i co gorsza – brudne menu odstraszy nawet najbardziej wyrozumiałego klienta. Dlatego bardzo ważne jest zaprojektowanie karty w sposób przejrzysty i miły dla oka, a także dbanie o to, by wymieniać podniszczone egzemplarze na nowe. Program komputerowy Prowadzenie lokalu gastronomicznego to przedsięwzięcie niełatwe, dlatego warto zainwestować w program, który ułatwi nam codzienne działania. Intuicyjny w obsłudze, a jednocześnie funkcjonalny system informatyczny do restauracji pozwoli na sprawną obsługę klienta, dostarczając danych o produktach, zasobach i ewentualnych problemach. Promocja Reklama dźwignią handlu – któż nie zna tego sloganu? Jego pospolitość dorównuje prawdziwości. Nawet najlepsze menu, najbardziej oryginalny wystrój i najprzyjemniejsza obsługa nie pomogą, jeśli o naszym lokalu nikt się nie dowie. Istnieje wiele sposobów promowania gastronomii. Obecnie nie musimy już ograniczać się do kosztownych reklam w mediach czy rozdawania ulotek. Facebook, Instagram, Twitter dają szerokie pole do popisu. Wystarczy skorzystać z ich możliwości, by zaprezentować swoją ofertę, zaproponować atrakcyjne promocje, a także – co najważniejsze – zbudować relację z klientem. Konsument, który czuje, że o niego dbamy nie tylko w lokalu, ale także w social mediach (np. umożliwiając łatwą rezerwację stolika, odpowiadając na pytania i wątpliwości), z pewnością to doceni. Aby łatwiej kontrolować finanse przeznaczane na ten obszar, warto sporządzić plan marketingowy, w którym umieścimy szacowane koszty działań promocyjnych. Pamiętajmy także o tym, by pozwolić się znaleźć. Podstawą jest zadbanie o obecność w mapach Google, a także reagowanie na pojawiające się w wyszukiwarce komentarze. Ile kosztuje założenie restauracji? To chyba najważniejsze pytanie, które dręczy osoby marzące o własnym punkcie gastronomicznym. Cóż, koszty zależą od szeregu rozmaitych czynników: charakteru działalności, wielkości lokalu, rodzaju klienta, karty dań, lokalizacji, kosztów wynajmu itd. Jedno jest pewne, o rozpoczęciu gastronomii można zapomnieć nie dysponując kwotą minimum 300 tys. złotych. Źródło:
OCENA SYTUACJI GDZIE SIĘ WYBIERASZ Zacznijmy od tego, że restauracja restauracji nierówna. Pod pojęciem restauracja rozumiany jest "lokal gastronomiczny z obsługą kelnerską, w którym spożywa się posiłki przy stolikach" (Słownik języka polskiego PWN). A skoro nawet Pizza Hut się kwalifikuje, sama widzisz, że to co założysz zależy przede wszystkim od tego, gdzie idziesz. Jeżeli nie znasz tej restauracji, poszukaj zdjęć w sieci. Większość restauracji ma na swoich stronach galerię zdjęć. JAKA TO OKAZJA Restauracja to miejsce, w którym możesz pojawić się z wielu różnych okazji. Na każdą ubierzesz się inaczej i wszystkie stylizacje będą odpowiednie. Na kolację z klientem wybierzesz prawdopodobnie garsonkę, na romantyczną kolację koktajlową sukienkę, na urodziny coś wizytowego, a jeżeli idziesz coś zjeść z przyjaciółmi pewnie coś smart casual. Jeszcze inaczej ubierzesz się, jeżeli idziesz na obiad organizowany z okazji chrztu lub ślubu i wszystkie te stylizacje będą ok. Dopasowujesz się do okazji. JAKA TO PORA DNIA/NOCY Do restauracji możesz iść nie tylko na kolację, ale też śniadanie i lunch. Wtedy możesz wybrać coś luźniejszego (chyba, że okazja wymaga powagi). Wieczorem możemy ubrać się bardziej wieczorowo. Możemy, nie zawsze znaczy musimy. Zależy od okazji. Niemniej jeżeli lubisz mocniejszy makijaż, błyszczącą biżuterię i bardziej kuszące stylizacje, załóż je wieczorem. Za dnia raczej zakrywamy ramiona, nie nosimy bardzo głębokiego dekoltu i krótkiej mini. Chyba, że wybierasz się do restauracji w rodzaju Pizza Hut. CZY BĘDĄ TAM MAŁE DZIECI LUB TURYŚCI Taka dodatkowa wskazówka. Restauracje nastawione na małe dzieci i turystów z reguły zakładają, że wpadniesz tam w czymś na luzie. CZEGO NIE UBIERAMY Do powyższych zakazów i nakazów powinnam jeszcze dodać, że niewskazana bluzka bez żakietu, a wszystko co uznałam za niewskazane, powinnam uznać za niedopuszczalne, aczkolwiek podeszłam do tematu nieco bardziej liberalnie - z własnego doświadczenia. CO ZAŁOŻYĆ SZYBKIE JEDZENIE Jak wspomniana Pizza Hut, czyli restauracje, których pewnie nawet tak nie nazywasz. Tu możesz się ubrać na luzie. Najlepsza będzie jakaś smart casualowa stylizacja, ale jeżeli wpadasz do restauracji w przerwie na lunch, możesz też mieć na sobie np. strój typowo biznesowy. KLIMATYCZNE KNAJPKI I KAWIARNIE Moje ulubione miejsca. Restauracje nie tak drogie jak te ekskluzywne, a często z równe dobrą kuchnią i obsługą. W takich restauracjach staramy się bardziej. Sukienka bez rajstop i sandałki ujdą, ale sportowe buty, poszarpane dżinsy, nie mówiąc już o dresie, już nie. Co założysz, zależy od okazji. Bez okazji najlepszy będzie strój smart casual. Jeżeli to szczególna okazja, np. czyjeś urodziny albo ważna dla Ciebie randka, załóż tzw. strój wizytowy czyli kostium lub prostą sukienkę koktajlową. Wieczorem możesz uzupełnić taką stylizację o typowo wieczorowe dodatki, ale też bez przesady. Drobny akcent tak, ale nie jest to miejsce na wyszukane kreacje. EKSKLUZYWNE RESTAURACJE Zasady są podobne jak powyżej, przy czym staramy się bardziej. Jeżeli to przyjęcie za dnia z okazji chrztu, komunii lub ślubu, załóż coś szczególnie uroczystego. Do ekskluzywnej restauracji zwykle idziemy na kolację, więc możemy założyć coś bardziej wieczorowego. Jeżeli to randka lub urodziny, możesz założyć wieczorowy kostium lub odważniejszą sukienkę koktajlową (tzw. strój koktajlowy). Jeżeli idziesz do restauracji bez okazji albo na kolację z przyjaciółmi, załóż strój wyjściowy. Do wielu ekskluzywnych restauracji możesz też założyć strój smart casual (ale lepiej zrezygnuj z dżinsów). SPOTKANIE SŁUŻBOWE - NIEZALEŻNIE OD MIEJSCA Jeżeli to spotkanie służbowe, nieważne gdzie idziesz, załóż kostium, sukienkę z żakietem lub szmizjerkę (tzw. stój business professional). Spotkanie służbowe to zawsze spotkanie służbowe, więc nawet jeżeli spotykasz się na stacji benzynowej, dbaj o swój profesjonalny wizerunek (chyba, że charakter danej relacji tego nie wymaga i celowo chcesz stworzyć luźniejszą atmosferę). POSTAW NA PROSTOTĘ Jeżeli masz wątpliwości co powinnaś ubrać, zawsze najlepiej postawić na prostotę. Szyku możesz dodać sobie poprzez dodatki. Prosta kreacja i wyszukane dodatki są bardziej uniwersalne niż wyszukana kreacja i proste dodatki. Nawet jeżeli źle ocenisz sytuację, mniej będzie się to rzucać w oczy. Zobacz też mój krótki tekst, jak poczuć się dobrze w ekskluzywnej restauracji. To moje wnioski z ostatnich kilkunastu lat zwiedzania miast i krajów "szlakiem lokalnych knajp". Jeżeli chcesz dodać komentarz, możesz to zrobić anonimowo. Kliknij okienko komunikatu a następnie wpisz swoje imię lub pseudonim („Name”) pod „albo zarejestruj w Disqus” podając swój email lub wpisując lubie@ oraz klikając „Wolę pisać jako gość”. Komentarze dodane przez gości wymagają akceptacji. Wszystkie komentarze zawierające linki wymagają akceptacji.
obiad jak z restauracji